Mübarek Ramazanın son günlerine ulaştık. Mübarek Ramazanı şerif göz açıp kapayıncaya kadar akıp gitti. İnşaallah bizlerden hoşnut olarak gitmektedir. Şimdi bayram zamanı.

Ramazan bayramını gerçi hepimiz birden kutlarız ama, bayram daha ziyade Ramazan ayının hakkını verenleri, Ramazan ayını oruçla geçirenlerin bayramıdır. Çünkü onlar yılın otuz gününü nefislerine söz dinletmekle geçirdiler. Çok sevdikleri yiyeceklere aç oldukları halde el sürmediler. Susadılar fakat iradelerine hakim olarak susuzluktan çatlayan dudaklarına bir damla su değdirmediler. Yemek içmek sadedinde kendilerine zevk veren bütün alışkanlıklarını körlettiler. Vücutlarının her türlü isteğine sabırla karşı durdular.

İş bu kadarla da kalmadı, oruç tutanlar bir taraftan vücutlarını sıkı bir imtihandan geçirirken ruhlarını da dizginlemeye çalıştılar. kötü söz söylememeye, kalp kırmamaya fena sayılan hareketleri yapmamaya, mümkün olduğu ölçüde iyilik etmeye gayret ettiler. Bunu başarı ile sonlandırdıkları için de bayram etmeye hak kazandılar.

İşte onun için Ramazan bayramı asıl onların, yüreklerinden kopup gelen cazip istekleri durdurmasını bilenlerin bayramıdır. Zira bunu Ramazan ayını dışında da yapabilenler iyi bir insan oldukları için sevinebilirler. Oruç yalnız bizim dinimize mahsuz bir ibadet değildir. Şekilleri başka başka olmakla beraber büyük dinlerin tamamında bedeni ver ruhu arındırmak için oruç ibadeti vazedilmiştir.

Oruç hesapsızca kendilerini kapıp koyvermek istidadında olan insanlara toparlanmanın lüzumunu ihtar etmek için farz kılnmıştır. Vücudunuzu senenin bellşi bir zamanında sıkı bir imtihana sokacaksınız buna kendinizi alıştıracaksınız ki sair vakitlerde de nefsin arzularını frenlemekte tecrübe edinesiniz, bu dünyayı paylaştığınız insanların yokluk yoksulluk içinde olanların ahvallerini içinizde hissedebilesiniz. Oruç ibadeti varlık günlerini ardından gelmesi muhtemel olan yokluk günlerinede tahammülüm bir alıştırmasıdır.

İnsan eğer iyi bir insan salih bir kul olmak istiyorsa yalnız ramazan ayında değil hayatı boyunca bazı meyillerden, bir takım heveslerden, zevklerin bazılarından, nefsani arzuların bir kısmından vazgeçmek zorundadır. Bunu yapamazsa, iradesi bu gidişten kendisini alıkoyamıyorsa şahsi saadetini felakete çevirdiği gibi yakınlarının saadetine de engel olur. Yemeye içmeye, nesinin arzularına karşı düşkünlüğünü engelleyemeyen insanın önünde bütün kötülük kapıları ardına kadar açık durmaktadır. İnsan bunlardan birine daldımı ötekinede dalmaktan kendisini koruyamayacaktır. İnsanı bütün bunlardan ancak kendi iradesi alıkoyecaktır. Dinimizin farz kıldığı oruç işte bu irade kuvvetlenmesinin en güçlü yoludur.

Nitekim dinimizde çocuklara, akıl sağlığı elvermeyenlere, hastalara oruç tutmak mecburiyetinin yüklenmemesi bundandır. Ancak tam sihatte olan, şuuru yerinde olan insanlar böyle bir imtihana tabi olmaktadırlar. Bu imtihana karar vererek girmek, yasaklardan sakınmak ve farziyetleri irademizle yerine getirmek lazımdır ki, maddi ve manevi bünyemiz iradenin emirlerine alışsın. Azgın iştahlar söndürülsün, iyilik etme arzuları gelişme göstersin. İradesine hakim olamayan insanların hayatta uğradıkları bahtsızlıkları görmemek mümkün değildir. Fena olan bir şeyi fena olduğunu bildiği halde yapan bir insan iradesine hakim olamıyor demektir. Böyle bir insanın ruhu yavaş yavaş çözülür ve günün birinde o insan akar suya kapılmış bir saman çöpü gibi nereye gittiğini, başına neler geleceğini bilemeden sadece sürüklenir.

Halbuki insan hayatı hiçbir zaman sürüklenmek olmamalıdır. Ancak iyi bir kaptan gibi nereye gideveğimizi bilerek yola çıkmamız, sağa, sola sapmadan emrolunduğumuz gibi dosdoğru bir yolda ilerlememiz gerekiyor. Yalnız pusulayı şaşırmayanlar bayram etmeye hak kazanırlar. Bayramınız mübarek olsun efendim.

Bilal Atış
b.atis73@gmail.com